آیا خارجی ها بنزین ایرانیان را ارزان تر می خرند؟!

تاکنون صورت های مالی بیش از 370 شرکت زیر مجموعه نهادهای دولتی توزیع شده است. در طول سالیان متمادی عدم انتشار گزارش های کلی این شرکت ها انتقادات زیادی را برانگیخته بود و در نهایت در بهار 1401 بخشی از صورت های مالی این شرکت ها در سامانه قرار گرفت.
در قسمت نهم این گزارش به مهم ترین نکات صورت های مالی یکی از این شرکت ها پرداخته شده است.

شرکت بالیش نفت آبادان

شرکت پالایش آبادان به عنوان یکی از شرکت های تابعه شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده های نفتی ایران فعالیت می کند.

زمینه فعالیت این شرکت به شرح زیر است:

ساخت، راه اندازی و بهره برداری از کارخانه های صنعتی برای تولید، بازاریابی، فروش، صادرات انواع فرآورده های نفتی، شیمیایی و مشابه

– دریافت، پرداخت و خرید مواد غذایی از یک پالایشگاه از شرکت ملی نفت ایران، شرکت ملی پالایش نفت ایران، شرکت ملی گاز ایران یا هر تامین کننده داخلی یا خارجی دیگر.

تولید فرآورده های نفتی مانند بنزین، نفت سفید، نفت گاز، نفت کوره، سوخت هواپیما و …

این شرکت در مجموع 6939 نفر پرسنل رسمی، پیمانی، پروژه ای و خدماتی در اختیار دارد.

سود و زیان شرکت بالیش نفت آبادان

این شرکت در پایان سال مالی 1398 با وجود درآمد عملیاتی 101 هزار میلیارد تومانی، سود خالص 413 میلیارد تومانی دریافت کرد که نسبت به زیان خالص 3800 میلیارد تومانی در سال 1397 افزایش چشمگیری داشته است. البته این افزایش در حالی رخ داد که درآمد عملیاتی شرکت در سال 1399 نسبت به درآمد عملیاتی سال 1398 بیش از 11.5 هزار میلیارد تومان افزایش یافت.

سود و زیان پالایش آبادان

راز افزایش نرخ سود این پالایشگاه در بررسی یادداشت های توضیحی صورت های مالی توزیع شده در سال 1398 و صورت مالی 1397 است که حاوی اطلاعات روشنگر سال 1397 نیز می باشد.

بهای تمام شده ایندرای شرکت شرکتی شرکت فیلیش آبادان

صورت های مالی این شرکت نشان می دهد که تنها طی دو سال، درآمد عملیاتی شرکت از 52000 میلیارد تومان در سال 1397 به 101000 میلیارد تومان در سال 1399 رسیده است. دلیل این امر این است که تصمیم گرفته شد در سال 2018 قیمت بنزین در داخل کشور افزایش یابد. استدلال موافقان این رویکرد در سال مذکور نیز این بود که پس از افزایش نرخ ارز در کشور، قیمت واقعی هر لیتر بنزین بیشتر از مبلغی بود که مردم پرداخت می کردند، بنابراین دولت شروع به واقعی کردن قیمت ها کرد تا این شکاف را کاهش دهد.

از سوی دیگر با افزایش درآمد عملیاتی، هزینه کل این درآمد نیز با جهش مواجه شد، به طوری که کل درآمد عملیاتی این شرکت از حدود 47 هزار میلیارد تومان در سال 1396 به حدود 95 هزار میلیارد تومان در سال 1398 افزایش یافت.

آیا خارجی ها بنزین ایران را ارزان تر می خرند؟!

صورت های مالی حاکی از آن است که با توجه به این جهش ها، نرخ ارز از 15 هزار تومان به 27 هزار تومان در هر یورو افزایش یافته است.

به طور خلاصه می توان گفت که اگرچه افزایش نرخ ارز در کیشور منجر به افزایش درآمد شرکت از طریق افزایش قیمت بنزین واقعی شده است، اما هزینه های آن را نیز به طرز شگفت انگیزی افزایش داده است.

در جدول زیر میزان افزایش درآمد عملیاتی و قیمت درآمد عملیاتی در این سال ها را مشاهده می کنید:

افزایش در سال 98 نسبت به سال 97 افزایش در سال 99 نسبت به سال 98
واردات عملیاتی 70 درصد 13 درصد
ورودی های عملیاتی 85 درصد 8 درصد

از طرفی تفاوت واقعی در سود و زیان خالص این شرکت در سال های مذکور وجود دارد که بسیار حائز اهمیت است.

در سال 1396 و 1397 یکی از دلایل افزایش میزان زیان خالص شرکت محاسبه بهای تمام شده کاهش ارزش دارایی ها بوده که نقش بسزایی در شکل گیری زیان های عملیاتی دارد. . از طرفی در سال 1398 این هزینه در صورت های مالی دیده نمی شود و به جای آن ارزیابی درآمد موجودی کالا به دلیل جهش سود اجرا شده است.

اما با همه این ویژگی ها چرا در سال ۱۳۹۸ با وجود افزایش ۱۱.۵ هزار میلیارد تومانی درآمد عملیاتی و سود عملیاتی ۹.۷ هزار میلیارد تومانی، تنها ۴۱۳ میلیارد تومان سود حاصل شد؟

پاسخ این سوال دوباره در قیمت است. صورت مالی شرکت نشان می دهد که مبلغ 9.2 هزار میلیارد تومان از هزینه های غیرعملیاتی از نرخ سود عملیاتی شرکت کسر شده است که طبق یادداشت های توضیحی، سود شرکت در تسویه بدهی در مقابل تسهیلات اخذ شده از محل شرکت بوده است. چین. اما چرا قیمت ارز در این فضا مهم است؟ به گفته حسابداران، قیمت محاسبه شده یوان برای پرداخت این بدهی 3487 تومان است، یعنی افزایش نرخ ارز حتی باعث افزایش هزینه های مربوط به تسویه بدهی های ارزی این شرکت شده است.

قیمت پنهان بنزین در سراسر جهان!

همانطور که گفته شد در سال 98 یعنی نقطه عطف افزایش واردات این پالایشگاه به دلیل آنچه یارانه پنهان نامیده شد، قیمت فروش این فرآورده نفتی به مردم افزایش یافت.
حامیان این روش قیمت دلار سیاه در بازار را مبنای محاسبه قیمت هر لیتر بنزین در کشورهای همسایه قرار دادند و گفتند برای جلوگیری از قاچاق سوخت و رفع پنهان ها باید قیمت واقعی بنزین افزایش یابد. یارانه ها این گروه از کارشناسان نیز معتقد بودند که قیمت بنزین پس از رسیدن به لیتری 3000 تومان همچنان با قیمت واقعی خود فاصله دارد و باید این قیمت را چندین برابر کرد.

حال صورت های مالی سال 1398 یعنی سال بعد از اجرای طرح بنزین حکایت از یک نکته دارد که مبهم است.

در سند مربوط به درآمد عملیاتی این پالایشگاه در سال ۱۳۹۸ میزان فروش و قیمت فروش بنزین صادراتی در سال جاری مشخص شده است.

قیمت صادراتی بنزین

محاسبات خبرنگار جماران نشان می دهد هر لیتر بنزین صادراتی امسال با قیمتی حدود 4 هزار و 290 تومان به مشتریان خارجی فروخته شده است، یعنی ادعای چند برابری قیمت بنزین بر اساس فوب خلیج فارس. که مردم ایران خرید می کنند، حداقل در سال 1399 ممکن است سلامتی نداشته باشند.

اما ابهام در سند مربوط به واردات داخلی بیشتر عجیب است چرا که بر اساس آن هر لیتر بنزینی که در داخل فروخته می شود حدود 5153 تومان محاسبه می شود.

قیمت بنزین داخلی است

یعنی قیمت بنزین فروخته شده به مشتریان خارجی در سال 2019 ارزان تر از بنزین فروخته شده به مشتریان داخلی بوده است.

در عین حال با توجه به اینکه دولت بنزین را با دو قیمت 1500 تومان و 3000 هزار تومان به مردم می فروشد، تفاوت این قیمت با قیمت فروشنده پالایشگاه در جدول درآمد عملیاتی مشخص شده است. حال اگر به شکل درآمد عملیات مالی حاصل از صادرات برگردیم متوجه می شویم که ستون یارانه با صفر پر شده است.

در یادداشت توضیحی 2-5 صورت مالی شرکت به صراحت آمده است که از آن زمان تاکنون مبلغ 43 هزار میلیارد به درآمد عملیاتی شرکت اضافه شده است.

نکته مهم این است که مشکل دیگر پنهان است. همانطور که گفته شد قیمت بنزین با جهش مواجه شد و دلیل اصلی اتخاذ آن سیاست کاهش یارانه های پنهانی بود که دولت برای بنزین پرداخت می کرد.

براساس صورت‌های مالی سال‌های 1398 و 1398 و همچنین اطلاعات ارائه شده در سال مالی 1398، می‌توان تغییراتی در میزان آنچه یارانه پنهان نامیده می‌شود، به دست آورد.

در این مورد، برآوردهای بیش از حد تحت عنوان یارانه های پنهان، محاسبه شده برای هر لیتر در سال های 1397، 1398 و 1399 بیان شده است.

سال 1399 سال 1398 سال 1397 سال
3688 3529 1856 واعظ

این جدول نشان می دهد که هدف واقعی افزایش قیمت بنزین که کاهش میزان یارانه پنهان بود، نه تنها محقق نشده است، بلکه منجر به افزایش ادعایی میزان یارانه پنهان شده است.

بیشتر بخوانید:

220 46

دکمه بازگشت به بالا